Rác thải nhựa là chất thải khó phân hủy, nếu đốt thủ công không bảo đảm từ 1.000 độ C trở lên sẽ tạo ra khí độc, nguy hại cho sức khỏe con người. Để hạn chế rác phát sinh, thực hiện chỉ đạo của Chính phủ và UBND tỉnh Bắc Giang, các ngành chức năng đã phối hợp phát động phong trào “chống rác thải nhựa” sử dụng một lần. Nhiều nơi đã tích cực vào cuộc, góp phần giảm thiểu rác phát sinh ra môi trường song có nơi vẫn xem nhẹ. 

Nói không với sản phẩm nhựa dùng một lần

Theo ngành chức năng, mỗi ngày toàn tỉnh phát sinh hàng tấn rác thải nhựa, việc xử lý vẫn gặp nhiều khó khăn. Để hạn chế rác phát sinh, thời gian gần đây trong tỉnh có nhiều tổ chức, cá nhân tích cực hưởng ứng phong trào “chống rác thải nhựa” sử dụng một lần bằng những việc làm cụ thể, thiết thực. 

Hội LHPN xã An Hà (Lạng Giang) thu gom phế liệu nhựa gây quỹ.

Ví như huyện Việt Yên có cách làm hay, được người dân hưởng ứng đó là địa phương tổ chức phát 550 túi giấy, 100 làn nhựa cho người dân đi chợ. Huyện Tân Yên tặng 1 nghìn sọt đựng rác thải để phân loại, chứa rác; 2 nghìn chiếc làn nhựa và phát nhiều túi giấy đi chợ cho bà con. Huyện Yên Thế phát 500 túi thân thiện với môi trường cho nhân dân. Ông Vũ Ngọc Vân, Chủ tịch UBND thị trấn Cao Thượng (Tân Yên) cho biết, trên địa bàn thị trấn có chợ Mọc họp cả tuần, trước đây mỗi ngày người dân ra, vào chợ mua sắm đồ dùng, thức ăn sinh hoạt cơ bản đều đựng bằng túi ni-lông. Thời gian gần đây, thị trấn phát nhiều túi giấy cho người dân cộng với vận động bà con đi chợ bằng làn nhựa nên giảm đáng kể rác ni-lông so với trước.

Tương tự, tại chợ Vôi, thị trấn Vôi; chợ Kép, thị trấn Kép; chợ Giỏ, xã Tân Dĩnh (Lạng Giang), các nhóm phụ nữ buôn bán tại chợ đều được Hội Liên hiệp Phụ nữ (LHPN) các xã, thị trấn tuyên truyền tác hại của túi ni-lông và vận động nói không với sản phẩm nhựa dùng một lần. Chị Ngô Thị Hằng, bán hàng tại chợ Vôi cho biết: “Tôi thường dùng lá chuối hoặc lá sen rửa sạch, lau khô nước để gói bánh rán, xôi cho khách. Làm như vậy vừa tiết kiệm chi phí mua túi bóng vừa giảm thiểu việc xả rác ni-lông”. 

Ngoài tuyên truyền giảm rác ni-lông, Hội LHPN ở nhiều xã trên địa bàn huyện còn vận động hội viên thu gom nhựa phế liệu, bán gây quỹ tiết kiệm. Điển hình như Hội LHPN xã An Hà (Lạng Giang) mỗi năm gây quỹ từ hoạt động này được 23-25 triệu đồng ủng hộ gia đình hoàn cảnh đặc biệt khó khăn, mua xe đạp, cặp sách tặng học sinh nghèo vượt khó…

Hưởng ứng phong trào “chống rác thải nhựa” dùng một lần, nhiều doanh nghiệp, cơ quan còn trích kinh phí mua chai nước thủy tinh thay cho chai nhựa. Riêng Tỉnh đoàn triển khai chương trình “Chung cư giảm thiểu rác thải nhựa”, “chợ dân sinh giảm thiểu rác thải nhựa”.

Nhiều nơi vẫn xem nhẹ

Thực tế, ống nhựa, cốc nhựa, túi ni-lông, chai nhựa… có rất nhiều tiện dụng, do đó nhiều người vẫn có xu hướng sử dụng, chưa quan tâm đến ảnh hưởng đối với sức khỏe và làm gia tăng chất thải ra ngoài môi trường.

Khảo sát thực tế tại nhiều huyện, TP trong tỉnh, mặc dù các địa phương đã tuyên truyền, vận động người dân, cơ sở kinh doanh giảm thiểu rác nhựa sử dụng một lần nhưng chất thải này chưa giảm. Nguyên nhân chính là do thói quen của người dân, ngoài ra còn do các địa phương chưa quan tâm, có kế hoạch tuyên truyền, vận động hiệu quả.

Thông qua Lễ mít tinh phát động các trung tâm thương mại, siêu thị, chợ, doanh nghiệp... cam kết giảm thiểu chất thải nhựa, hạn chế sử dụng sản phẩm nhựa dùng một lần; không cung cấp miễn phí túi ni-lông cho khách hàng.

Tại nhiều hàng quán ở TP Bắc Giang và các huyện, chủ quán đều sử dụng hộp xốp, cốc nhựa, thìa nhựa, ống nhựa sử dụng một lần để đựng thức ăn, nước uống cho khách mang về. Đơn cử, một quán cơm trên đường Nguyễn Văn Cừ, chủ quán bán thức ăn cho khách hàng đều đựng trong hộp xốp, cốc nhựa với số lượng hàng trăm chiếc mỗi ngày. Tương tự, nhiều quán đựng phở trong túi ni-lông bọc 2 lần cho khách. Như vậy vừa không bảo đảm vệ sinh lại gia tăng rác thải nhựa.

Đáng lo ngại là gần các khu, cụm công nghiệp, tình trạng hàng quán sử dụng cốc nhựa, hộp xốp đựng thức ăn sử dụng một lần rất phổ biến, nhất là quán bán đồ ăn, nước uống cho công nhân. Nhiều người sau khi sử dụng đồ nhựa không bỏ vào thùng rác mà vứt dưới lòng đường gây mất mỹ quan, ô nhiễm. Bà Nguyễn Thị H, chủ quán trà sữa gần Khu công nghiệp Đình Trám (Việt Yên) nói, việc sử dụng các đồ dùng nhựa một lần tràn lan như vậy là bởi gọn, nhẹ, giá lại rất rẻ. Các loại cốc nhựa chỉ từ 30-50 nghìn đồng/100 chiếc; ống hút nhựa 20 nghìn đồng/100 cái; thìa nhựa 20 nghìn đồng/100 chiếc;

Trước thực trạng rác thải nhựa có chiều hướng gia tăng, thực hiện Chỉ thị số 33 ngày 20/8/2020 của Thủ tướng Chính phủ về tăng cường quản lý, tái sử dụng, tái chế, xử lý và giảm thiểu chất thải nhựa, ngày 13/8 vừa qua, UBND tỉnh ban hành Kế hoạch phát động chương trình phòng, chống rác thải nhựa ngành công thương năm 2021. Sở Công Thương được giao chủ trì tổ chức hội nghị trực tuyến Lễ mít tinh phát động hưởng ứng chương trình này trong toàn tỉnh vào quý IV năm nay tới các sở, ngành, huyện, TP, doanh nghiệp, ban quản lý chợ... để tạo chuyển biến trong "cuộc chiến" với rác thải nhựa.

Ông Trần Quang Tấn, Giám đốc Sở Công Thương cho biết, thông qua Lễ mít tinh, tỉnh tuyên truyền, vận động, kêu gọi cộng đồng thay đổi hành vi, thói quen sử dụng sản phẩm nhựa dùng một lần; phát động các hoạt động thiết thực, hiệu quả về bảo vệ môi trường như không sử dụng túi ni-lông, phân loại rác thải tại nguồn. Đồng thời, phát động các trung tâm thương mại, siêu thị, chợ, doanh nghiệp... cam kết giảm thiểu chất thải nhựa, hạn chế sử dụng sản phẩm nhựa dùng một lần; không cung cấp miễn phí túi ni-lông cho khách hàng. Sở đề nghị các huyện, TP, doanh nghiệp đưa nội dung thực hiện phong trào “chống rác thải nhựa” gắn với thực hiện nhiệm vụ trọng tâm, cấp bách của từng đơn vị.

Cùng với các giải pháp trên, các ngành, huyện, TP, doanh nghiệp đẩy mạnh tuyên truyền cho người dân thay đổi thói quen tiêu dùng, nói không với túi ni-lông; đồng thời không sử dụng nước uống đóng chai nhỏ, cốc nhựa mà thay bằng bình nước dung tích lớn, cốc thủy tinh.

Theo Báo Bắc Giang