Chúng tôi có mặt ở xã Trường Hà, huyện Hà Quảng, tỉnh Cao Bằng- mảnh đất cách đây 80 mùa xuân- sau ba chục năm bôn ba tìm đường cứu nước, Bác Hồ trở về Tổ quốc để lãnh đạo cách mạng Việt Nam.

Bên suối Lênin. Ảnh Hải Ánh.

Cô gái hướng dẫn viên của Khu di tích Pác Bó, có đôi mắt lúng liếng, giới thiệu với chúng tôi về lịch sử vùng đất này: Những ngày đầu mới từ nước ngoài về Cao Bằng (tháng 1-1941), khi quyết định chọn hang Cốc Bó làm nơi ở và làm việc, Bác Hồ đã đặt tên cho suối này là suối Lênin. Ngọn núi bên dòng suối được Bác đặt tên là núi Các Mác. Núi Các Mác, suối Lênin, những cái tên thể hiện tư tưởng, đường lối cách mạng Việt Nam.
Chúng tôi đi dọc con suối Lênin. Đây bàn đá chông chênh Người thường ngồi làm việc; đây là nơi Bác thường ngồi câu cá... không những hiểu thêm về cuộc đời cách mạng của Bác mà còn được chiêm ngưỡng một khung cảnh thiên nhiên vừa hùng vĩ vừa nên thơ. Lòng chúng tôi bỗng thấy thêm yêu mảnh đất địa đầu Tổ quốc- nơi đã nuôi dưỡng, chở che người con kiệt xuất của dân tộc, người đứng đầu Đảng ta, chỉ đường dẫn lối đưa dân tộc ta đến bến bờ vinh quang, hạnh phúc. 

Bàn đá, nơi Bác Hồ thường ngồi làm việc. Ảnh Hải Ánh.

Còn đường dẫn tới hang Cốc Bó, là một hẻm núi hẹp, một bên cây cối um tùm, xanh rì, một bên là suối Lênin.  Giữa mùa mưa tháng Bảy mà suối Lênin luôn xanh trong, hiền hòa. Nước suối trong đến mức nhìn thấy cả những viên sỏi dưới đáy, thấy cả những chú cá bơi lội gần bờ. Dòng suối in bóng núi, bóng mây trời và bóng cây hai bên bờ nên có màu xanh thật khác lạ: chỗ thì xanh lục, chỗ lại xanh lam, xanh ngọc…  Thú vị nhất là thăm đầu nguồn của dòng suối. Bờ suối sát chân núi đột ngột bị cắt ngang bởi vách núi bị lõm vào một đoạn khá sâu và từ trong hõm núi một lạch nước chảy ra, len lỏi, ôm ấp trong lòng những gộp đá lớn xanh rêu. Từ đây nước tràn ra, tạo một khoảng khá rộng và sâu như một hồ nước nhỏ rồi mới thu mình lại thành con suối trôi xuôi.

Hang Cốc Bó, nơi như còn hơi ấm của Người. Ảnh Hải Ánh.

Cô gái hướng dẫn viên của Khu di tích Pác Bó kể: Ngày 28-1-1941, Nguyễn Ái Quốc từ Trung Quốc vượt qua cột mốc biên giới số 108 đến nơi đây. Những ngày đầu, Người ở nhà ông Lý Quốc Súng  và sau đó, chuyển vào làm việc tại hang Cốc Bó thuộc thôn Pác Bó. Hang Cốc Bó vẫn còn đây, dấu chân của Bác vẫn còn đây mà Người đã đi xa  52 năm rồi. Ngày 6/9/1969, vĩnh biệt Bác Hồ, cán bộ nhân dân tỉnh Cao Bằng đến nghiêng mình bên suối Lênin; để tang Bác theo đúng tục lệ địa phương, hàng nghìn người áo trắng khăn tang đứng bên dòng suối Lênin thả hoa trắng trôi theo dòng nước, tiễn đưa Người về cõi vĩnh hằng. Ai cũng tuôn trào nước mắt đau thương vĩnh biệt Người.

Núi Các Mác vẫn sừng sững, uy nghiêm, soi bóng bên dòng suối Lênin trong vắt, mát lành. Hang Cốc Bó như vẫn còn ấm hơi của Người. Bên bờ suối vẫn còn đó những dấu xưa: hòn đá Bác vẫn ngồi câu cá sau giờ làm việc, chiếc “Bàn đá chông chênh dịch sử Đảng”… Tất cả khiến chúng tôi lưu luyến mãi.

Bình Dương