Với mục tiêu xây dựng huyện đạt chuẩn nông thôn mới (NTM) nâng cao vào năm 2025, theo lộ trình từng năm, huyện Tân Yên tập trung đẩy nhanh tiến độ thực hiện tiêu chí xã NTM nâng cao; thôn NTM kiểu mẫu, phấn đấu về đích theo kế hoạch.

Tạo đà ở 3 xã

Để từng bước hoàn thành mục tiêu, huyện Tân Yên tập trung chỉ đạo xã Hợp Đức và Phúc Hòa đạt chuẩn xã NTM nâng cao năm 2021; cùng đó xây dựng xã Việt Lập trở thành xã kiểu mẫu vào năm 2023.

 Thu hoạch ổi tại một gia đình ở xã Phúc Hòa.

Đến thời điểm này, Việt Lập là xã duy nhất của huyện đạt chuẩn NTM nâng cao. Để duy trì và nâng cao chất lượng các tiêu chí, đồng thời xây dựng xã NTM kiểu mẫu, Việt Lập xác định trước mắt tiếp tục làm tốt công tác vệ sinh môi trường. Các phong trào “Ngày thứ Bảy xanh”; “Ngày Chủ nhật sạch” thường xuyên được phát động thu hút người dân tích cực tham gia. Xã cũng thành lập HTX vệ sinh môi trường, các tuyến đường tự quản “sáng, xanh, sạch” được hình thành với tổng số 65km đèn đường trục chính và ngõ xóm ở 13 thôn. Để nâng cao đời sống tinh thần, xã chỉ đạo các thôn rà soát các công trình, khu trung tâm văn hóa thôn để mở rộng, nâng cấp các điểm vui chơi, văn hóa, văn nghệ, thể thao cho nhân dân. Quan tâm thực hiện tốt công tác an ninh trật tự, xây dựng gia đình văn hóa, thôn làng văn hóa. Xây dựng các mô hình phát triển kinh tế điểm theo tiêu chuẩn VietGAP, sản phẩm tiêu biểu đặc trưng. Hiện xã có 2 sản phẩm OCOP là: Sâm nam Núi Dành và Rượu dừa Hương Việt.

Tại xã Phúc Hòa, ông Ngô Văn Tiệp, Chủ tịch UBND xã cho biết: Sau 5 năm đạt chuẩn NTM, người dân rất phấn khởi khi đời sống vật chất, tinh thần được nâng lên trông thấy. Không dừng lại ở đó, địa phương tiếp tục đăng ký xây dựng đạt xã chuẩn NTM nâng cao, đến nay đã đáp ứng đủ các tiêu chí. Để hoàn thành, Phúc Hòa đẩy mạnh phát triển các vùng sản xuất cây hàng hóa với 24 mô hình sản xuất theo công nghệ cao. Hiện xã có 11 tổ hợp tác sản xuất theo tiêu chuẩn VietGAP, GloboGAP. Diện tích cây ăn quả tăng nhanh từ 300 ha năm 2016 lên 802 ha với các cây trồng như: Vải thiều sớm, ổi lê, nhãn, bưởi Diễn, bưởi đào đường; nhãn muộn... Thu nhập từ cây ăn quả từ 55 tỷ đồng lên 223 tỷ đồng năm 2021 (tăng gấp 4 lần so năm 2016); giá trị sản xuất trên đơn vị đất canh tác đạt 300 triệu đồng/ha/năm (tăng 3,7 lần so năm 2016). Riêng sản lượng vải sớm tăng từ 2.500 tấn lên 9.000 tấn (gấp 3,6 lần); giá trị từ 45 tỷ lên 160 tỷ (tăng gấp 3,5 lần). Thu nhập bình quân đầu người là 52,77 triệu đồng. Việc áp dụng áp dụng công nghệ vào sản xuất cây ăn quả đã mang lại giá trị kinh tế cao hơn hẳn, nâng cao cao được chất lượng, mẫu mã, đảm bảo an toàn thực phẩm, đủ tiêu chuẩn xuất khẩu, kích thích cho việc áp dụng sản xuất công nghệ cao vào cây ăn quả, phát triển thương hiệu Vải sớm Phúc Hòa, góp phần xây dựng NTM nâng cao, tăng thu nhập cao cho các hộ gia đình. Điển hình như hộ ông Ngô Văn Cường sản xuất vải sớm thu nhập hơn 300 triệu đồng/năm, hộ ông Trần Đình Long, thôn Lân Thịnh với 200 cây vải sớm và 3000 gốc ổi lê cho thu nhập hàng năm gần 1 tỷ đồng; ông Vi Văn Bình, thôn Phúc lễ (HTX sản xuất gà tre) kết hợp với trồng bưởi Diễn và vải sớm hàng năm cho thu nhập từ 300-500 triệu đồng; ông Nguyễn Văn Chén thôn Vối mô hình chăn nuôi lợn kết hợp với nuôi trồng thủy sản thu nhập hàng năm từ 500-700 triệu đồng; ông giáp Quang Khải (HTX Núi ông vệ) thôn Cả Am, mỗi năm thu nhập từ 700- 900 triệu đồng...Tương tự xã Hợp Đức đến nay đã hoàn thành 14/14 tiêu chí xã NTM nâng cao.

Cùng với tạo đà ở 3 xã, huyện cũng quan tâm hướng dẫn 11 thôn đã đăng ký xây dựng thôn NTM kiểu mẫu phù hợp với điều kiện thực tế, gồm: Phố Thễ, xã Lan Giới; Lân Thịnh, xã Phúc Hòa; Đèo, xã An Dương; Hậu, xã Cao Xá; Cầu Xi, xã Ngọc Châu; Thọ Điền 1, xã Ngọc Thiện; Lục Liễu Dưới, xã Hợp Đức; Đình Hả, xã Tân Trung; Đồng Lim, xã Ngọc Lý; Nội Hạc và thôn Lý, xã Việt Lập.

Nâng cao thu nhập

Bà Đào Thu Phương, Trưởng phòng Nông nghiệp và phát triển nông thôn huyện cho biết: Xác định phát triển sản xuất là yếu tố cốt lõi để nâng cao thu nhập, giảm nghèo bền vững cho nông dân, huyện đã chú trọng đầu tư cải tạo hạ tầng giao thông, thủy lợi, thực hiện các chương trình, dự án thúc đẩy sản xuất, khai thác mọi tiềm năng, lợi thế phát triển nông nghiệp, đẩy mạnh thu hút doanh nghiệp đầu tư phát triển công nghiệp, dịch vụ thương mại. Để nâng cao hiệu quả kinh tế trong phát triển sản xuất, các địa phương áp dụng khoa học công nghệ vào sản xuất, hình thành các HTX, tổ HTX, tổ liên kết vào sản xuất và khâu tiêu thụ Hiện nay, Tân Yên đang duy trì sản xuất tại 78 vùng sản xuất hàng hóa tập trung quy mô từ 5 ha/vùng trở lên (lúa chất lượng, lạc, rau quả thực phẩm), quy mô từ 2 ha/vùng trở lên đối với rau quả chế biến. Mở rộng diện tích sản xuất đối với một số cây rau quả thực phẩm, rau quả chế biến có giá trị kinh tế cao như: Ngô ngọt, lạc, dưa lưới, dưa lê Hàn Quốc, dưa bao tử, ớt,…; giá trị thu nhập đạt 140 - 520 triệu đồng/ha/vụ. Sản xuất lúa chất lượng với diện tích 5.722 ha, chiếm 45,8 % tổng diện tích lúa toàn huyện, góp phần nâng cao hiệu quả sản xuất. Huyện chú trọng sản xuất nông nghiệp ứng dụng công nghệ cao như: Rau, hoa trong nhà lưới, nhà màng, tưới nước tự động trên cây ăn quả. Đặc biệt, huyện thực hiện phát triển sản xuất cây ăn quả (tổng diện tích 3.567 ha) theo hướng cải tạo, mở rộng cây có giá trị cao, đạt tiêu chuẩn VietGAP với 423 ha (vải sớm 348 ha, ổi 45 ha, bưởi 25 ha, vú sữa 5 ha). Duy trì và mở rộng vùng sản xuất vải sớm đạt tiêu chuẩn GlobalGAP, đảm bảo tiêu chuẩn xuất khẩu sang thị trường Nhật Bản, Mỹ tại xã Phúc Hòa. Tiếp tục quản lý, giám sát chặt chẽ việc thực hiện quy trình sản xuất đối mã vùng trồng vải xuất khẩu sang thị trường Trung Quốc và các nước lân cận bảo đảm an toàn dịch bệnh. Tiếp tục phát triển cây dược liệu có liên kết sản xuất và tiêu thụ sản phẩm như cây đinh lăng, gấc, sâm nam, nghệ.

Hiện nay, Tân Yên có 8/8 sản phẩm đạt tiêu chuẩn OCOP cấp tỉnh, trong đó có 5/8 sản phẩm đạt 4 sao tỉnh gồm: Vải sớm Phúc Hòa, vú sữa Tân Yên, măng lục trúc Lâm sinh Ngọc Châu, nem nướng Liên Chung, sâm nam núi Dành; 3/8 sản phẩm đạt 3 sao: Rượu Dừa Hương Việt, Mỳ gạo Hưng Phú sợi phở, Mỳ gạo Hưng Phú sợi bún. Năm 2022, huyện đăng ký xã nông thôn mới nâng cao, thôn nông thôn mới kiểu mẫu đối với 3 xã Phúc Sơn, Ngọc Châu, Quế Nham và 19 thôn.

Bài, ảnh: Thu Phong